Suriname heeft in Riyad zijn eerste ervaringen gedeeld met UNESCO's vernieuwde Readiness Assessment Methodology (RAM 2.0), waarmee wordt onderzocht in hoeverre het land klaar is voor de verantwoorde inzet van kunstmatige intelligentie (AI). Suriname is wereldwijd het eerste land dat deze vernieuwde methode toepast, en volgens UNESCO ook het eerste land in het Engelstalige en Nederlandstalige Caribisch gebied dat dit doet.
Wat er in Riyad Gebeurde
Minister Andrew Baasaron van Economische Zaken, Ondernemerschap en Technologische Innovatie (EZOTI) nam van 14 tot en met 17 september 2026 deel aan het vierde UNESCO Global Forum on the Ethics of Artificial Intelligence in de Saoedische hoofdstad. Tijdens het forum deelde de Surinaamse delegatie de eerste ervaringen met RAM 2.0, en werd ook gesproken over de manier waarop andere landen de resultaten van zo'n beoordeling gebruiken voor het ontwikkelen van concreet beleid.
Hoe Het Traject Begon
Suriname hield op 27 augustus 2026 een introductiebijeenkomst voor stakeholders om het traject formeel op te starten. Die sessie trok 106 deelnemers uit 67 instituties verspreid over 10 sectoren — een brede multistakeholder-basis voor het vervolgtraject. Het ministerie van EZOTI werkt hierbij samen met het ministerie van Onderwijs, Wetenschap en Cultuur en UNESCO zelf, ondersteund door een interdepartementale stuurgroep en een consultant.
Wat RAM 2.0 Precies Onderzoekt
De beoordeling brengt in kaart hoe voorbereid Suriname is op een verantwoorde toepassing van AI, met specifieke aandacht voor wetgeving, instituties, sociaaleconomische omstandigheden, wetenschap en technologie. Concreet wordt gekeken naar waar het land staat op het gebied van governance, regelgeving, onderwijs en infrastructuur, en wat er nog ontwikkeld moet worden. Het proces omvat onder meer enquêtes, interviews en aanvullend onderzoek.
UNESCO's Erkenning
Eric Falt, regionaal directeur en vertegenwoordiger van UNESCO, benadrukte het belang van Surinames voortrekkersrol: "We will continue to support Suriname on this journey as well as in implementing the recommendations that stem from this process." Volgens Falt weerspiegelt Surinames status als eerste land in de regio de vroege en doordachte inzet van de regering op dit dossier.
Naar een Nationale AI-Strategie
De uitkomsten van de assessment moeten uiteindelijk als basis dienen voor een nationale AI-strategie. Suriname bereidt deze strategie voor met ondersteuning van de Inter-Amerikaanse Ontwikkelingsbank (IDB). Het ministerie wil in november 2026 starten met een workshop waarin de eerste contouren van die strategie worden uitgewerkt.
Waar de Echte Uitdaging Ligt
Volgens het rapport ligt het kritieke punt niet bij het in kaart brengen van de problemen, maar bij het daadwerkelijk aanpakken ervan. Een assessment kan blootleggen waar regelgeving, deskundigheid, infrastructuur of toezicht tekortschieten, maar lost die problemen niet automatisch op. UNESCO wijst wereldwijd op een breder, terugkerend verschil tussen politieke aandacht voor AI-ethiek en de institutionele capaciteit om beleid daadwerkelijk uit te voeren, te controleren en vooruitgang te meten. Om die reden heeft de Surinaamse delegatie tijdens het forum ook gekeken naar ervaringen van andere landen met de fase ná een readiness assessment.
Aanvullende Ondersteuning: De AI Ethics Action Cohort
Binnen het bredere UNESCO AI Ethics Action Cohort wordt bovendien gewerkt met de nieuwe AI Environment and Ecosystems Toolkit — een instrument dat landen extra ondersteuning biedt bij het opzetten van een gezond en verantwoord AI-ecosysteem, verder dan alleen de initiële beoordeling.
Bredere Context: AI-Bewustzijn in Suriname
Deze nationale stap sluit aan bij een breder groeiend bewustzijn rond AI binnen Suriname. Lokale initiatieven, zoals workshops van DataSur in samenwerking met AethiQs, hebben al eerder gewezen op de noodzaak van eigen, lokaal ontwikkelde AI-tools — mede vanwege privacyzorgen rond het gebruik van open AI-platforms zoals ChatGPT, waarbij onduidelijk is wat er met geüploade data gebeurt.
Wat Nu Volgt
Met de RAM 2.0-beoordeling in volle gang en de novemberworkshop voor de nationale AI-strategie in het vooruitzicht, zal de komende periode moeten uitwijzen of Suriname erin slaagt de blootgelegde tekortkomingen daadwerkelijk om te zetten in concreet beleid — precies het punt dat UNESCO zelf als de grootste uitdaging benoemt. Voor doorlopende berichtgeving, zie het volledige artikel van Suriname Times.